مطبوعات ایران؛ رنگارنگ اما لنگ


روزنامه‌نگاران در گفت‌و‌گو با توسعه مطرح کردند  

شاهرخ تویسرکانی

            شاهرخ تویسرکانی سردبیر مجله دنیای سخن نیز به روند شکل‌گیری جشنواره مطبوعات اشاره کرد و گفت: در جلساتی که در دی و بهمن 72 در دفتر مجله دنیای سخن با حضور دکتر سید‌جوادی، دبیر اولین جشنواره مطبوعات داشتیم، تاریخ برگزاری جشنواره 13 اردیبهشت که روز جهانی آزادی مطبوعات است انتخاب شد. وی که بیش از 30 سال سابقه فعالیت مطبوعاتی دارد در مورد مناسبت روز 13 اردیبهشت گفت: در این روز مطبوعات برخی کشور‌های جهان توانستند به عرصه‌ی رنسانس فرهنگی پا بگذارند. تویسرکانی با اشاره به نقش مطبوعات افزود: مطبوعات در کشور‌های جهان، به خصوص جهان سوم ابزار‌های توانمندی برای مقابله با اختناق، دیکتاتوری، سانسور و نظام‌های سلطه و امپریالیسم هستند، به همین دلیل تاریخ مطبوعات جهان سرشار از مبارزات گسترده و قهرمانانه روزنامه‌نگارانی است که تفکر آزادی و اعتلای بشریت را در ذهن می‌پروراندند. 

          وی به اوّلین روزنامه جهان یعنی فرانکفورتر ژورنال و اوّلین روزنامه ایران، کاغذ اخبار میرزا صالح شیرازی که به دلیل ناخشنودی حاکم وقت توقیف و تعطیل شد، اشاره کرد و نقش مطبوعات را برای روشن کردن افکار عمومی موثر و مفید دانست. سردبیر مجله دنیای سخن با اشاره به انقلاب اسلامی گفت: یکی از شعار‌های اساسی انقلاب، آزادی و به تبع آن آزادی مطبوعات بود، در سال‌های اوّل ما شاهد آزادی مطبوعات بودیم ولی متاسفانه در بعضی موارد سو‌استفاده بعضی از دست‌اندرکاران مطبوعات از این آزادی باعث شد که حاکمیت نسبت به کل جامعه مطبوعات بدبین شود و به همین جهت تنگناهایی برای دست‌اندرکاران مطبوعات تدارک دیده شد. تویسرکانی افزود: بدون تردید با ایجاد ثبات در صحنه‌های فرهنگی و هنری و هدایت فعالیت‌های مطبوعاتی در چارچوب ضابطه و معیار‌های مشخص در جامعه، بدون تنگ‌نظری و دسته‌بندی و گلایه می‌توان از این ابزار برای ارتقای سطح کیفی، علمی و فرهنگی و سیاسی جامعه سود برد. یکی از مسائل و مشکلات مطبوعات در طول سال‌های اخیر و جشنواره مطبوعات که بعد از 9 دوره هنوز نتوانسته‌اند آن را برطرف کنند یا مسئولان یا دست‌اندرکاران دولتی را توجیه کنند این بوده که ناشکیبایی نقادی‌های مطبوعات یکی از عوامل پیشرفت در تمام سطوح اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی است. وی به نقد سالم اشاره و تصریح کرد: وقتی مسئولان رده بالای مملکت معتقدند بحث و نقد مسائل منصفانه به رشد و تعالی جامعه کمک می‌کند نباید از تبادل نظر با جوامع دیگر دچار هراس شد. همه دست‌اندرکاران مطبوعات در عین وحدت انسان و آشنا کردن مردم با واقعیت‌های جامعه باید با گسترش فرهنگ انتقاد و آزادی مسئولانه و دلسوزانه همت بگمارند نه اینکه با خام‌اندیشی تمام هر که از راه رسید برای آن دیگری شمشیر بی‌غلاف خود را از رو ببندد.

          تویسرکانی با اشاره به امکانات و رابطه مستقیم آن با آزادی گفت: فشارهای توان‌فرسایی که با افزایش سرسام‌آور هزینه‌ها بر مطبوعات وارد می‌آید خود از عوامل مهم تهدید آزادی است. وی در ارزیابی جشنواره مطبوعات به دو بُعد کمی و کیفی اشاره کرد و گفت: در بُعد کمی بدون تردید جشنواره موفق بوده و تعداد زیاد نشریات رنگ به رنگی که در این جشنواره شرکت داشتند، گواه این مدعاست. 

          در بُعد کیفی جشنواره مطبوعات نتوانسته به اهداف برنامه‌ریزان و طراحان و بنیان‌گذاران این جشنواره که نیت‌شان ارتقای کیفی محتوای مطبوعات بود، دست پیدا کنند. 

          سردبیر مجله دنیای سخن در ادامه توضیح داد: جوایزی که هر سال به دست‌اندرکاران مطبوعات اهدا می‌شود در کیفیّت تحوّلی ایجاد نکرده و گزارش‌ها و مقالات موثر در رشته‌های مطبوعات بسیار کم است و بیشتر به شعار‌ها و بحث‌های گروهی و جناحی می‌پردازد و مطبوعات همچنان خلاء احزاب را پُر می‌کند و به همین جهت محتوایشان آنچنان که باید نیست و جشنواره نیز نتوانسته تحولی در این زمینه  ایجاد کند. 

          تویسرکانی در پایان اظهار امیدواری کرد که این مشکلات به نحوی که به نفع جامعه باشد حل شده و مسئولان به معضل محتوای مطبوعات توجه بیشتری نشان دهند. 


روزنامه توسعه

سه شنبه 

10/2/1381 

شماره 286